Samodzielne wykonanie klimatyzacji w domu jest możliwe i pozwala cieszyć się przyjemnym chłodem w pomieszczeniu nawet podczas upałów. Rozwiązania DIY pozwalają nie tylko oszczędzić pieniądze, ale również wykorzystać przedmioty codziennego użytku przy zachowaniu wygody użytkowania oraz bezpieczeństwa. Już w pierwszych chwilach działania urządzenia można odczuć spadek temperatury o kilka stopni, co znacząco poprawia komfort[1][4].
Jak działa klimatyzacja DIY?
Podstawowa klimatyzacja DIY wykorzystuje parowanie lub cyrkulację powietrza wokół schłodzonych elementów. Najczęściej stosuje się wiatrak, zamrożone butelki z wodą i solą oraz pojemnik izolowany styropianem. Wiatrak generuje podciśnienie, wciągając powietrze przez zimne butelki, co prowadzi do obniżenia temperatury powietrza w pomieszczeniu[1][4]. Efekt ten nie dorównuje profesjonalnej klimatyzacji, ale skutecznie obniża odczuwalną temperaturę o kilka stopni w najbliższym otoczeniu urządzenia.
Zastosowane butelki można napełnić wodą z solą do około ¾ objętości i zamrozić, ponieważ roztwór soli szybciej zamarza i dłużej utrzymuje niską temperaturę. Cyrkulacja wokół tych elementów pozwala efektywnie rozprowadzać chłodne powietrze. Izolacja z użyciem styropianu chroni przed kondensacją i utratą chłodu, dzięki czemu konstrukcja staje się bardziej wydajna oraz ekonomiczna[1][4].
Elementy i budowa klimatyzatora domowej roboty
Do stworzenia prostego klimatyzatora niezbędne są łatwo dostępne materiały: wiatrak biurkowy, zamrożone butelki z wodą i solą, pojemnik izolowany styropianem, a w wersji rozbudowanej – rurka miedziana oraz pompka do obiegu wody schłodzonej lodem[1][4]. Pojemnik, np. karton lub plastikowa skrzynka, powinien mieć otwory na butelki oraz miejsce na wentylator, który należy zamocować tak, aby kierował strumień powietrza przez schłodzone elementy.
Kluczowym aspektem zwiększenia skuteczności urządzenia jest wykorzystanie jak największego pojemnika oraz zastosowanie wydajnego wentylatora. Większy pojemnik pozwala na umieszczenie większej liczby butelek lub wkładów chłodzących, co przekłada się na wydajniejsze obniżanie temperatury powietrza. Butelki powinny być ułożone tak, aby powietrze mogło swobodnie przez nie przepływać i równomiernie się schładzać[4].
W wersji z obiegiem wody można wykorzystać pompkę akwariową oraz miedzianą rurkę otaczającą pojemnik z lodem. Otrzymujemy w ten sposób bardziej zaawansowane chłodzenie wodne, które skutecznie przekazuje zimno do otoczenia[1]. Koszt wykonania takiego rozwiązania zamyka się w granicach kilkunastu złotych, co czyni to rozwiązanie wyjątkowo ekonomicznym[4].
Skuteczność samodzielnie wykonanej klimatyzacji
DIY klimatyzacja realnie pozwala obniżyć temperaturę powietrza o kilka stopni względem otoczenia[1][4]. Jej wydajność zależy bezpośrednio od pojemności użytego pojemnika, liczby i wielkości butelek z zamrożonym wkładem oraz siły użytego wentylatora. To rozwiązanie jest szybkie w montażu, bezpieczne i nie wymaga specjalistycznych umiejętności[4].
Warto jednak pamiętać, że domowy klimatyzator oparty na butelkach z lodem nie zastąpi w pełni profesjonalnej klimatyzacji, a efekt chłodzenia jest lokalny i krótkotrwały – do momentu, w którym lód ulegnie stopnieniu. Niskie koszty oraz możliwość wielokrotnego użycia materiałów stanowią jednak ogromną zaletę tego rozwiązania[1][4].
Alternatywa: Samodzielny montaż klimatyzatora split lub monoblokowego
Dla osób oczekujących wyższej skuteczności chłodzenia możliwy jest samodzielny montaż klimatyzatorów split lub monoblokowych, choć należy pamiętać, że ingerencja w układ chłodniczy (np. uzupełnianie czynnika chłodniczego) wymaga posiadania uprawnień f-gazowych i powinna ją wykonywać wykwalifikowana firma serwisowa[3][5].
Klimatyzatory monoblokowe nie potrzebują jednostki zewnętrznej i są dedykowane do łatwego montażu w mieszkaniach. Wymagają wykonania otworów wentylacyjnych o średnicy ok. 60 mm w ścianie zewnętrznej, co umożliwia odprowadzenie ciepłego powietrza[6]. Samodzielny montaż ogranicza się do wykonania tych otworów oraz umocowania urządzenia w odpowiednim miejscu.
W przypadku klimatyzatora split montaż wymaga wywiercenia w ścianie otworu o średnicy 65 mm (ze spadkiem skierowanym na zewnątrz w celu odprowadzania skroplin), przygotowania stelaża i przewodów chłodniczych. Napełnienie instalacji czynnikiem i próżniowanie musi być przeprowadzone przez serwis z uprawnieniami f-gazowymi. Standardowo układ zawiera około 400 g czynnika chłodniczego na długość fabrycznego rurociągu[2][5].
Ekologiczne i ekonomiczne aspekty klimatyzacji DIY
Obecnie coraz częściej korzysta się z rozwiązań recyklingowych, takich jak ponowne używanie butelek PET czy izolacja ze styropianu, aby stworzyć domową klimatyzację. To odpowiedź na rosnącą popularność idei ekonomicznego chłodzenia i ograniczania kosztów zarówno w zakupie sprzętu, jak i zużyciu energii[1][4].
Z punktu widzenia ekologii, takie rozwiązanie zdecydowanie ogranicza emisję CO₂ oraz zużycie surowców wykorzystywanych w przemysłowych urządzeniach chłodniczych. Przy stosowaniu klimatyzacji DIY eksploatacja ogranicza się wyłącznie do energii zużytej przez niewielki wentylator, co czyni to rozwiązanie nie tylko tanim, ale także przyjaznym środowisku[1].
Podsumowanie
Zrobienie klimatyzacji w domu samodzielnie to efektywny sposób na poprawę komfortu termicznego podczas upałów korzystając z tanich, łatwo dostępnych materiałów. Rozwiązania DIY pozwalają skutecznie obniżyć temperaturę powietrza lokalnie, a dla osób potrzebujących większej wydajności dostępne są klimatyzatory monoblokowe i split, które częściowo można zamontować samodzielnie. W każdym przypadku należy jednak zachować ostrożność przy montażu i korzystaniu z zaawansowanych urządzeń, a każda modyfikacja układu chłodniczego powinna być dokonywana przez specjalistów z odpowiednimi uprawnieniami[2][3][5][6].
Źródła:
- [1] https://wentylacja.com.pl/news/klimatyzator-diy-czyli-klimatyzacja-domowej-roboty-68300.html
- [2] https://www.systherm.pl/montaz-klimatyzatorow/
- [3] https://www.mediaexpert.pl/poradniki/male-agd/montaz-klimatyzacji-w-domu
- [4] https://tech.wp.pl/doskwiera-ci-upal-zrob-sobie-sam-klimatyzacje-z-tego-co-pod-reka,6280301340157569a
- [5] https://rawlplug.com/pl/pl/blog/montaz-klimatyzacji-typu-split-poradnik-instalacyjny
- [6] https://www.obi.pl/porady-i-inspiracje/technika/ogrzewanie-i-klimatyzacja/klimatyzacja-bez-jednostki-zewnetrznej
Eko-Blog.pl to wiodący portal o zrównoważonym budownictwie i świadomym życiu. Łączymy ekspercką wiedzę z praktycznymi rozwiązaniami, pokazując, że ekologiczne wybory mogą być zarówno skuteczne, jak i dostępne. Nasz zespół doświadczonych specjalistów dostarcza rzetelnych informacji i inspiracji w dziedzinie odnawialnych źródeł energii, systemów grzewczych oraz ekologicznych rozwiązań dla domu.