Biomasa to pojęcie mające ogromne znaczenie dla współczesnej energetyki i zrównoważonego rozwoju. Jej wykorzystanie pozwala na znaczną redukcję emisji gazów cieplarnianych oraz CO₂, oferując jednocześnie szeroki wachlarz zastosowań w produkcji energii elektrycznej, cieplnej i biopaliw[1][2]. Już w pierwszych zdaniach warto podkreślić, że biomasa to odnawialne, organiczne materiały pochodzenia roślinnego lub zwierzęcego, łatwo poddające się biodegradacji oraz przetwarzaniu na energię użytkową[2][3].

Co to jest biomasa?

Biomasa oznacza wszelkie organiczne materiały, które podlegają biodegradacji i mogą być użyte do produkcji energii[2][3]. Według definicji Unii Europejskiej są to również biodegradowalne frakcje odpadów i pozostałości pochodzące z produkcji rolnej, leśnej albo przemysłu je przetwarzającego[7]. Najważniejsze źródła biomasy to produkty oraz odpady pochodzące z gospodarstw domowych, rolnictwa, leśnictwa, pielęgnacji terenów zielonych a także z odpadów przemysłowych oraz komunalnych[3]. Stosowanie biomasy wiąże się z wieloma korzyściami środowiskowymi, głównie wynikającymi z ograniczania emisji szkodliwych substancji do atmosfery i wykorzystywania odpadów, które normalnie trafiałyby na wysypisko[1][2].

Rodzaje biomasy oraz jej główne źródła

Wyróżnia się różnorodne rodzaje biomasy, co pozwala na wszechstronne jej przetwarzanie oraz zastosowanie. Do najbardziej znaczących należą drewno oraz odpady drzewne, resztki roślinne takie jak słoma, siano, pestki czy ziarna, a także odpady organiczne powstające w gospodarstwach domowych i zakładach przemysłowych[2][3][4]. Drewno i produkty drzewne pozostają najpowszechniej stosowanym surowcem, jednak zasoby pochodzące z sektora rolnego i spożywczego zyskują na znaczeniu jako ekologiczne i łatwo dostępne alternatywy[2][4]. Biomasa jest tania, przyjazna środowisku, łatwo dostępna i prosta w przetwarzaniu, co stanowi jedną z jej największych zalet[3].

  Jak działają turbiny wiatrowe i dlaczego są tak ważne dla energetyki?

Sposoby wykorzystania energii z biomasy

Współczesne technologie pozwalają na skuteczne przetwarzanie biomasy w energię użytkową na kilka kluczowych sposobów. Najczęściej wykorzystuje się procesy spalania, które pozwalają uzyskać ciepło w kotłach specjalnie do tego przeznaczonych, a następnie przekształcać je w energię elektryczną[1][4]. Metody termochemiczne, takie jak piroliza i gazifikacja, umożliwiają przekształcanie surowców drzewnych na biogaz lub biooleje[4]. Proces fermentacji jest szeroko stosowany do wytwarzania biogazu, szczególnie z masy roślinnej[4]. Formy energii pochodzącej z biomasy mogą mieć postać stałą (np. drewno, peletki), ciekłą (biooleje, biodiesel) lub gazową (biogaz)[4]. Zaletą tych rozwiązań jest ich ogólna dostępność, stosunkowo niska bariera wejścia oraz pozytywne oddziaływanie na środowisko[3].

Zastosowanie biomasy w różnych sektorach gospodarki

Biomasa znajduje szerokie zastosowanie w różnorodnych sektorach. W energetyce służy do produkcji energii elektrycznej i cieplnej zarówno na skalę przemysłową, jak i w gospodarstwach domowych[1][5]. Transport korzysta z biopaliw płynnych, takich jak biodiesel czy bioetanol, stanowiących alternatywę albo uzupełnienie dla paliw konwencjonalnych[6]. Ogrzewanie to zarówno nowoczesne systemy, jak i konwencjonalne rozwiązania stosowane w gospodarstwach domowych[5]. W sektorze rolnym pozostałości roślinne oraz odchody przetwarzane są na biogaz lub kompost, co przyczynia się do zrównoważonego rozwoju i generowania dodatkowego dochodu dla rolników[1]. Biomasa wykorzystywana jest również do produkcji biodegradowalnych materiałów takich jak opakowania, co zwiększa jej znaczenie w walce z nadmiarem odpadów i zanieczyszczeniem środowiska[1].

Znaczenie biomasy dla ochrony środowiska

Znaczenie środowiskowe biomasy odgrywa kluczową rolę w kontekście walki o czyste powietrze oraz ograniczenie wykorzystywania paliw kopalnych. Jej stosowanie wpływa na redukcję emisji gazów cieplarnianych i zmniejszenie śladu węglowego, gdyż pochodzi ze źródeł odnawialnych i wykorzystuje to, co w wielu przypadkach byłoby odpadem[1][2]. Biomasa przyczynia się zatem nie tylko do poprawy efektywności gospodarki odpadami ale również do wzrostu bezpieczeństwa energetycznego oraz ochrony bioróżnorodności, dzięki mniejszemu obciążeniu naturalnych zasobów Ziemi[2].

  Zużycie prądu przez kocioł elektryczny - co warto wiedzieć?

Podsumowanie

Biomasa to pochodzące z natury, organiczne surowce wyróżniające się wszechstronnością, ekologicznym charakterem i szerokimi możliwościami zastosowania w energetyce, transporcie, rolnictwie i przemyśle opakowań[2][4][5]. Dzięki zaawansowanym metodom przetwarzania możliwe jest efektywne i bezpieczne pozyskanie energii, co przekłada się na korzyści środowiskowe, gospodarcze oraz społeczne. Biomasa pozostaje jednym z kluczowych elementów strategii przejścia na odnawialne źródła energii i gospodarki niskoemisyjnej.

Źródła:

  1. https://reo.pl/pl/informacje/zielona-encyklopedia/9/co-to-jest-biomasa-z-czego-powstaje-wszystko-co-musisz-wiedziec
  2. https://derwex.pl/czym-jest-biomasa.html
  3. https://domusa.pl/co-to-jest-biomasa-do-czego-uzywamy-biomasy/
  4. https://www.grupapsb.com.pl/porady/porada/co-to-jest-biomasa.html
  5. https://pl.wikipedia.org/wiki/Biomasa
  6. https://climateandstrategy.com/blog/biomasa-co-to-jest-i-jak-jej-wykorzystanie-wplywa-na-srodowisko/
  7. http://elektroenergetyka.pl/upload/file/2010/12/elektroenergetyka_nr_10_12_e1.pdf